Tony Bennett: Ikona jazzu i popu – biografia artysty

9

Tony Bennett, urodzony jako Anthony Dominick Benedetto 3 sierpnia 1926 roku w Queens w Nowym Jorku, był legendarnym amerykańskim piosenkarzem, kompozytorem i aktorem, którego kariera artystyczna obejmowała ponad siedem dekad. Na początku 2023 roku, w wieku 96 lat, jego życie dobiegło końca, pozostawiając po sobie niezmierzone dziedzictwo muzyczne. Znany przede wszystkim z mistrzowskiej interpretacji standardów jazzowych i popowych, Bennett zdobył serca milionów słuchaczy dzięki takim przebojom jak „I Left My Heart in San Francisco”. Jego późniejsza, zaskakująca i niezwykle owocna współpraca z Lady Gagą pod koniec kariery jeszcze bardziej podkreśliła jego wszechstronność i ponadczasowość. Jego trzecią i ostatnią żoną była Susan Crow, z którą zawarł związek małżeński w 2007 roku.

Artysta, który przez większą część swojej słynnej kariery artystycznej posługiwał się pseudonimem Tony Bennett, nadanym mu przez komika Boba Hope’a, a wcześniej występujący pod anagramowym pseudonimem Joe Bari, był synem włoskich imigrantów. Jego ojciec, John Benedetto, przybył do Stanów Zjednoczonych z Kalabrii. Dorastając w wymagających warunkach materialnych i tracąc ojca w młodym wieku, Bennett od najmłodszych lat musiał wykazać się niezwykłą determinacją. Jego droga od skromnego, śpiewającego kelnera do zdobywcy 20 nagród Grammy i uznanej legendy sceny jest niezwykłą opowieścią o pasji, niepodważalnym talencie i niezłomności ducha. Jego kariera, trwająca nieprzerwanie od 1949 do 2021 roku, stanowi świadectwo jego niezwykłej wytrwałości i trwałego wpływu na kulturę muzyczną na całym świecie.

Najważniejsze fakty:

• Wiek: Na lipiec 2023 roku miał 96 lat.
• Żona/Mąż: Susan Crow (trzecia i ostatnia żona).
• Dzieci: Posiadał dwójkę starszego rodzeństwa, szczegóły dotyczące jego dzieci nie są podane w tekście.
• Zawód: Piosenkarz, kompozytor, aktor.
• Główne osiągnięcie: Zdobycie 20 nagród Grammy, nagranie hitu „I Left My Heart in San Francisco”, rekord Guinnessa jako najstarsza osoba z nowym albumem.

Podstawowe informacje o Tonym Bennetcie

Dane biograficzne

Anthony Dominick Benedetto, powszechnie znany jako Tony Bennett, przyszedł na świat 3 sierpnia 1926 roku w szpitalu St. John’s w dzielnicy Long Island City, Queens, Nowy Jork. Jego życie zakończyło się 21 lipca 2023 roku w Nowym Jorku, w wieku 96 lat. Przez blisko osiem dekad, od 1949 do 2021 roku, Bennett aktywnie działał na scenie muzycznej, tworząc ponadczasowe utwory i zdobywając serca milionów słuchaczy na całym świecie. Jego długa i aktywna kariera oraz niezachwiana obecność na listach przebojów świadczą o jego wyjątkowym talencie i wszechstronności. Legendarny piosenkarz, którego nazwisko stało się synonimem klasy i elegancji w muzyce pop i jazz, pozostawił po sobie niezatarty ślad w historii muzyki.

Początki kariery i pseudonim

Przez większość swojej imponującej kariery artystycznej, Tony Bennett posługiwał się pseudonimem Tony Bennett. Nazwa ta została mu nadana przez popularnego komika Boba Hope’a, który dostrzegł jego potencjał. Wcześniej, w początkach swojej drogi artystycznej, Bennett występował pod anagramowym pseudonimem Joe Bari. Zmiana pseudonimu na bardziej chwytliwy i łatwiejszy do zapamiętania okazała się kluczowa dla budowania jego rozpoznawalności na globalnej scenie muzycznej. Pseudonim Tony Bennett stał się marką samą w sobie, kojarzoną z wysokiej jakości muzyką i niezapomnianymi występami.

Rodzina i życie prywatne Tony Bennett

Pochodzenie i rodzina

Tony Bennett był synem włoskich imigrantów. Jego ojciec, John Benedetto, przybył do Stanów Zjednoczonych z Podargoni w Kalabrii, rozpoczynając nowe życie w Ameryce w 1906 roku. Dorastał w trudnych warunkach materialnych w towarzystwie dwójki starszego rodzeństwa. Tragiczne wydarzenie, jakim była choroba i śmierć ojca, gdy Tony miał zaledwie dziesięć lat, miało znaczący wpływ na jego wczesne życie i kształtowanie charakteru. Te doświadczenia z pewnością wpłynęły na jego późniejszą determinację i dążenie do sukcesu, a także na jego wrażliwość artystyczną.

Małżeństwo i życie osobiste

Trzecią i ostatnią żoną Tony’ego Bennetta była Susan Crow. Para poślubiła się w 2007 roku. Ich związek był ważnym elementem życia artysty, a Susan Crow odgrywała rolę w jego późniejszej karierze, wspierając go w jego muzycznych przedsięwzięciach. Tony Bennett miał dwójkę starszego rodzeństwa.

Kariera muzyczna i zawodowa Tony Bennett

Początki kariery artystycznej

Muzyczna podróż Tony’ego Bennetta rozpoczęła się już w bardzo młodym wieku. W wieku zaledwie 13 lat podejmował pierwsze kroki w branży rozrywkowej, pracując jako śpiewający kelner w włoskich restauracjach w Queens. Już wtedy jego talent wokalny dawał o sobie znać, a praca ta z pewnością pozwoliła mu zdobyć pierwsze doświadczenia sceniczne i oswoić się z publicznością. Te wczesne lata kształtowały jego podejście do występowania i budowały fundament pod przyszłą, błyskotliwą karierę, która miała przynieść mu światowe uznanie. Już wtedy, w wieku juniorskim, Bennett wykazywał się przedsiębiorczością i pasją do muzyki.

Przełom i rozpoznawalność

Kluczowym momentem w karierze Tony’ego Bennetta okazał się rok 1950. Po nagraniu dema utworu „Boulevard of Broken Dreams”, które zwróciło uwagę branży muzycznej, Bennet podpisał kontrakt z renomowaną wytwórnią Columbia Records. Ten moment był początkiem jego drogi na szczyt. Współpraca z Columbia Records otworzyła mu drzwi do profesjonalnego rynku muzycznego, pozwalając na rozwój jego talentu i nagrywanie materiału, który szybko zyskał uznanie słuchaczy. To właśnie dzięki temu kontraktowi jego głos i styl zaczęły docierać do szerszej publiczności, kładąc podwaliny pod jego przyszłą legendę.

Kluczowe nagrania i występy

Rok 1962 okazał się przełomowy dla Tony’ego Bennetta, gdy nagrał swój najbardziej rozpoznawalny utwór – „I Left My Heart in San Francisco”. Ta piosenka natychmiast stała się jego wizytówką artystyczną, definiując jego styl i przynosząc mu międzynarodową sławę. Utwór ten do dziś jest jednym z jego najbardziej cenionych i najczęściej kojarzonych z jego nazwiskiem. Tego samego roku Bennett dokonał czegoś historycznego, występując z 44-utworowym koncertem w Carnegie Hall. Był to jeden z pierwszych wykonawców z kręgu muzyki pop, który dostąpił tego zaszczytu, świadcząc o jego rosnącej pozycji i szacunku, jakim darzyli go krytycy i publiczność. Jako pierwszy męski wokalista popowy, Bennett miał również zaszczyt wystąpić z orkiestrą Counta Basiego, wydając z nimi dwa cenione albumy, co potwierdziło jego wszechstronność i umiejętność adaptacji do różnych stylów muzycznych.

Powrót na scenę i współpraca z młodszym pokoleniem

Kariera Tony’ego Bennetta przeszła spektakularny renesans w latach 80. i 90. XX wieku. Kluczową rolę w tym powrocie na szczyty popularności odegrał jego syn, Danny Bennett, który przejął zarządzanie jego karierą. Dzięki strategicznemu podejściu Danny’ego, Tony Bennett zdołał dotrzeć do „pokolenia MTV”, odświeżając swoje brzmienie i prezentując je nowej, młodszej publiczności. Pod koniec swojej kariery, Bennett nawiązał niezwykle owocną i zaskakującą współpracę z Lady Gagą. Ich wspólne projekty, albumy „Cheek to Cheek” (2014) oraz „Love for Sale” (2021), zdobyły uznanie krytyków i fanów, dowodząc, że talent Tony’ego Bennetta przekracza granice pokoleń i gatunków muzycznych. Ta współpraca stała się symbolem jego otwartości na nowe brzmienia i udowodniła, że jego muzyka jest ponadczasowa.

Ostatnie projekty

Pod koniec swojej długiej i owocnej kariery, Tony Bennett zasłynął z niezwykle udanej współpracy z Lady Gagą. Ich wspólne albumy, „Cheek to Cheek” z 2014 roku i „Love for Sale” wydany w 2021 roku, cieszyły się ogromnym powodzeniem, zdobywając uznanie zarówno krytyków, jak i szerokiej publiczności. Album „Love for Sale” był ostatnim studyjnym wydawnictwem artysty, wydanym tuż przed jego przejściem na emeryturę koncertową. Ta współpraca, która zatarła granice między gatunkami i pokoleniami, stanowiła godne zwieńczenie kariery legendarnego wokalisty, pokazując jego zdolność do adaptacji i tworzenia muzyki, która rezonuje z różnymi grupami odbiorców.

Służba wojskowa i jej wpływ

Przebieg służby

W listopadzie 1944 roku, w szczytowym momencie II wojny światowej, Tony Bennett został powołany do armii Stanów Zjednoczonych. Służył jako strzelec piechoty w 63. Dywizji Piechoty, biorąc udział w końcowych etapach konfliktu. Jego doświadczenia wojenne były głęboko traumatyczne i miały trwały wpływ na jego postrzeganie świata i jego poglądy. Służba wojskowa w tym trudnym okresie historii ukształtowała jego charakter i wpłynęła na jego późniejsze zaangażowanie w działania pokojowe.

Doświadczenia wojenne

Tony Bennett opisywał swoje doświadczenia z frontu wojennych jako niezwykle trudne i wstrząsające. Brał udział w krwawych walkach w Niemczech, które określał jako „miejsce w pierwszym rzędzie w piekle”. Szczególnie poruszającym momentem w jego życiu była obecność podczas wyzwalania obozu koncentracyjnego Kaufering, podobozu Dachau, w kwietniu 1945 roku. To głębokie przeżycie wywarło na nim niezatarte wrażenie i wzmocniło jego przekonanie o okrucieństwie wojny i potrzebie pokoju. Jego doświadczenia wojenne, w tym obecność podczas wyzwalania obozu koncentracyjnego, utwierdziły go w przekonaniu o konieczności budowania świata wolnego od przemocy i nienawiści.

Konsekwencje służby

Po zakończeniu działań wojennych, służba Tony’ego Bennetta nabrała nieoczekiwanego obrotu, który odzwierciedlał ówczesne realia społeczne i wojskowe. Został zdegradowany i przeniesiony do służby przy rejestracji grobów. Powodem tej decyzji był fakt, że Bennet zjadł posiłek z czarnoskórym przyjacielem ze szkoły średniej, co w tamtych czasach było w armii zabronione. To wydarzenie pokazuje, jak głęboko zakorzeniona była segregacja rasowa i jak surowo egzekwowano przepisy, które dziś wydają się absurdalne. Mimo tej degradacji, Bennett oparł się na swoich doświadczeniach, które później wykorzystał w swojej sztuce i działalności społecznej.

Nagrody i osiągnięcia

Główne wyróżnienia i nagrody

Dorobek artystyczny Tony’ego Bennetta został uhonorowany licznymi prestiżowymi nagrodami. Zdobył łącznie 20 nagród Grammy, w tym prestiżową nagrodę Grammy Lifetime Achievement Award za całokształt twórczości, co jest wyrazem uznania dla jego wieloletniej i wybitnej kariery. Został również uhonorowany tytułem NEA Jazz Master, co podkreśla jego znaczenie dla rozwoju gatunku jazzu, a także otrzymał wyróżnienie Kennedy Center Honoree, jedno z najważniejszych odznaczeń kulturalnych w Stanach Zjednoczonych. Te nagrody świadczą o jego wszechstronnym talencie i trwałym wpływie na świat muzyki.

Sprzedaż płyt i rozpoznawalność

Tony Bennett sprzedał ponad 50 milionów płyt na całym świecie, co czyni go jednym z najlepiej sprzedających się artystów w historii muzyki. Jego dyskografia obejmuje dziesiątki albumów, które zdobywały listy przebojów i cieszyły się niesłabnącą popularnością przez dekady. Posiada również własną gwiazdę na Hollywood Walk of Fame, co jest dowodem jego trwałego miejsca w panteonie światowych gwiazd rozrywki. Jego muzyka, łącząca klasyczne brzmienia z nowoczesnymi interpretacjami, trafiła do serc milionów fanów na całym globie, cementując jego pozycję jako jednej z najważniejszych postaci w historii muzyki XX i XXI wieku.

Rekordy

Tony Bennett ustanowił rekord Guinnessa jako najstarsza osoba, która wydała album z nowym materiałem. Dokonał tego w wieku 95 lat i 60 dni, kiedy to światło dzienne ujrzał jego ostatni album „Love for Sale”. Ten niezwykły wyczyn świadczy nie tylko o jego długowieczności artystycznej, ale także o jego niezmiennym zaangażowaniu w tworzenie muzyki i chęci dzielenia się nią z publicznością do późnych lat życia. Rekord ten jest dowodem na jego niezwykłą witalność i pasję, która nie wygasła nawet w obliczu zaawansowanego wieku i problemów zdrowotnych.

Talenty artystyczne i pasje

Malarstwo

Oprócz swojej legendarnej kariery wokalnej, Tony Bennett był również utalentowanym malarzem. Swoje prace artystyczne podpisywał swoim prawdziwym nazwiskiem – Benedetto. Jego obrazy, charakteryzujące się wyrazistym stylem i głębią emocjonalną, zyskały uznanie w świecie sztuki. Prace Bennetta znajdują się w stałych kolekcjach renomowanych instytucji, takich jak Smithsonian American Art Museum, co świadczy o jego znaczącym wkładzie w dziedzinę malarstwa. Jego zamiłowanie do sztuk wizualnych stanowiło integralną część jego artystycznej duszy, uzupełniając jego pasję do muzyki.

Technika wokalna

Tony Bennett w swojej technice wokalnej stosował dyscyplinę „bel canto”, której nauczył się dzięki programowi GI Bill po powrocie z wojny. Ta klasyczna technika śpiewu, skupiająca się na pięknym i kontrolowanym brzmieniu głosu, pozwoliła mu zachować doskonałą kondycję wokalną do późnej starości. Bel canto, oznaczające „piękny śpiew”, wymaga precyzji, kontroli oddechu i umiejętności modulowania głosem, co Bennett opanował do perfekcji. Dzięki tej technice jego głos przez dekady pozostawał mocny, czysty i pełen wyrazu, co było kluczowe dla jego długowiecznej kariery i zdolności do wykonywania skomplikowanych utworów z niemal nienaganną precyzją.

Zaangażowanie społeczne i filantropia

Działalność edukacyjna

Tony Bennett, wraz ze swoją żoną Susan Crow, był inicjatorem powstania Frank Sinatra School of the Arts w Queens. Ta szkoła artystyczna stanowi hołd dla jego przyjaciela i inspiracji, Franka Sinatry, a także dowód jego zaangażowania w rozwój talentów młodych ludzi. Placówka ta oferuje uczniom możliwość rozwijania swoich pasji w dziedzinach takich jak muzyka, teatr, taniec i sztuki wizualne, zapewniając im profesjonalne przygotowanie do przyszłej kariery artystycznej. Działalność ta podkreśla jego głębokie przekonanie o znaczeniu edukacji artystycznej i jego pragnienie wspierania przyszłych pokoleń twórców.

Pacyfizm i poglądy

Traumatyczne przeżycia związane ze służbą wojskową podczas II wojny światowej głęboko ukształtowały Tony’ego Bennetta jako pacyfistę. Był zagorzałym zwolennikiem pokoju i wielokrotnie podkreślał negatywne skutki konfliktów zbrojnych. Jego słynny cytat: „każdy, kto uważa wojnę za romantyczną, najwyraźniej przez żadną nie przeszedł”, doskonale oddaje jego stanowisko. Jego doświadczenia wojenne, w tym obecność podczas wyzwalania obozu koncentracyjnego, utwierdziły go w przekonaniu o konieczności budowania świata wolnego od przemocy i nienawiści. To przekonanie przenikało jego życie i twórczość, czyniąc go nie tylko wybitnym artystą, ale także człowiekiem o głębokich przekonaniach moralnych.

Najważniejsze nagrody i wyróżnienia Tony’ego Bennetta

Kluczowe etapy kariery Tony’ego Bennetta

• 1944-1946: Służba wojskowa podczas II wojny światowej.
• 1950: Podpisanie kontraktu z Columbia Records po nagraniu dema „Boulevard of Broken Dreams”.
• 1962: Nagranie utworu „I Left My Heart in San Francisco” i historyczny koncert w Carnegie Hall.
• Lata 80. i 90.: Spektakularny powrót na szczyty popularności.
• 2014 i 2021: Współpraca z Lady Gagą i wydanie albumów „Cheek to Cheek” oraz „Love for Sale”.
• 2016: Diagnoza choroby Alzheimera.
• 2021: Przejście na emeryturę koncertową.

Ciekawostki z życia Tony’ego Bennett’a

Wczesne wystąpienia

Już w wieku zaledwie 10 lat, Tony Bennett miał okazję wystąpić publicznie, śpiewając podczas otwarcia mostu Triborough. Co ciekawe, podczas tego wydarzenia stał obok samego burmistrza Fiorello La Guardii. To wczesne doświadczenie sceniczne, jeszcze przed osiągnięciem pełnoletności, z pewnością stanowiło jeden z pierwszych impulsów do rozwijania jego talentu wokalnego i dawało mu przedsmak życia związanego ze sceną i publicznymi wystąpieniami. Pokazuje to, że jego kariera artystyczna miała bardzo głębokie korzenie.

Plany zawodowe w młodości

W czasach szkolnych Tony Bennett był znany jako utalentowany karykaturzysta. Początkowo planował karierę w dziedzinie sztuki komercyjnej, co świadczy o jego wszechstronnych talentach artystycznych. Jego zamiłowanie do rysowania i tworzenia wizualnych form sztuki sugeruje, że mógłby odnieść sukces również w innej dziedzinie twórczości. Jednak los pokierował go w stronę muzyki, gdzie jego głos i charyzma zdobyły mu światowe uznanie. To dowodzi, że jego droga do sławy była wynikiem nie tylko talentu, ale także pewnych wyborów życiowych.

Stosunek do własnych hitów

Paradoksalnie, Tony Bennett szczerze nienawidził swojego hitu z 1957 roku „In the Middle of an Island”, mimo że utwór ten dotarł do 9. miejsca na liście Billboard. Ten przykład pokazuje, że nawet największym artystom zdarza się mieć odmienne zdanie na temat swoich największych przebojów. Choć dla słuchaczy piosenka ta mogła być przyjemna i zapadająca w pamięć, dla Bennetta nie spełniała ona jego artystycznych oczekiwań lub po prostu nie trafiła w jego gust. Jest to ciekawa anegdota pokazująca subiektywność odbioru sztuki i artystyczne preferencje twórcy.

Zdrowie i emerytura

Diagnoza i kontynuacja kariery

W lutym 2021 roku ujawniono publicznie, że u Tony’ego Bennetta zdiagnozowano chorobę Alzheimera już w 2016 roku. Mimo tej poważnej diagnozy, artysta przez pięć lat kontynuował nagrywanie i występy, co świadczy o jego niezwykłej sile woli i determinacji. Jego zdolność do tworzenia muzyki i występowania na scenie pomimo postępującej choroby jest inspirującym przykładem jego niezłomnego ducha i miłości do muzyki. Ta informacja rzuca nowe światło na jego późniejsze występy i nagrania, podkreślając jego poświęcenie dla sztuki i publiczności.

Emerytura koncertowa

Oficjalne przejście Tony’ego Bennetta na emeryturę koncertową nastąpiło w sierpniu 2021 roku. Jego finałowe występy odbyły się w kultowym Radio City Music Hall, u boku Lady Gagi. Było to symboliczne zakończenie długiej i bogatej kariery scenicznej, która trwała przez ponad siedem dekad. Koncerty te stanowiły wzruszające pożegnanie z fanami i celebrację jego niezrównanego wkładu w świat muzyki. Decyzja o zakończeniu kariery koncertowej była podyktowana przede wszystkim stanem zdrowia, ale pozostawiła po sobie dziedzictwo, które będzie inspirować kolejne pokolenia artystów i słuchaczy.

Podsumowanie

Tony Bennett, którego prawdziwe imię brzmiało Anthony Dominick Benedetto, pozostaje jedną z najbardziej ikonicznych postaci w historii muzyki popularnej i jazzowej. Jego kariera, trwająca niemal osiem dekad, charakteryzowała się niezwykłą wytrwałością, niepowtarzalnym talentem wokalnym i głębokim zaangażowaniem w sztukę. Od jego wczesnych lat jako śpiewającego kelnera, poprzez zdobycie światowej sławy dzięki hitom takim jak „I Left My Heart in San Francisco”, aż po zaskakującą i inspirującą współpracę z Lady Gagą, Bennett udowodnił, że jego muzyka przekracza granice czasu i pokoleń. Jego dziedzictwo, wzbogacone o liczne nagrody Grammy, rekordy i wpływ na kulturę, jest świadectwem jego niezłomnego ducha i miłości do muzyki, która wciąż rezonuje z publicznością na całym świecie.

Często Zadawane Pytania (FAQ)

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Tony_Bennett