Ingvar Kamprad: Założyciel IKEA, wizjoner i twórca globalnego imperium

10

Ingvar Kamprad, urodzony 30 marca 1926 roku, był szwedzkim przedsiębiorcą i wizjonerem, który na zawsze odmienił sposób, w jaki świat urządza swoje domy, zakładając globalną sieć sklepów meblowych IKEA. Na [sierpień 2024] Ingvar Kamprad miałby 98 lat. Zmarł 27 stycznia 2018 roku, pozostawiając po sobie jedno z największych imperiów handlowych na świecie. Jego drugą żoną była Margaretha Stennert, z którą wychował trzech synów: Petera, Jonasa i Mathiasa.

Najważniejsze fakty:

• Wiek: Na [sierpień 2024] Ingvar Kamprad miałby 98 lat.
• Żona/Mąż: Margaretha Stennert
• Dzieci: Peter, Jonas, Mathias
• Zawód: Przedsiębiorca, założyciel IKEA
• Główne osiągnięcie: Stworzenie i rozwój globalnej sieci sklepów IKEA, rewolucjonizując rynek meblowy.

Życiorys Ingvara Kamprada

Feodor Ingvar Kamprad przyszedł na świat 30 marca 1926 roku w Pjätteryd, w szwedzkiej prowincji Smalandia. Jego życie, które zakończyło się 27 stycznia 2018 roku w wieku 91 lat, było naznaczone niezwykłą determinacją i innowacyjnością. Zmarł spokojnie we śnie w swoim domu w Smalandii, a przyczyną jego śmierci było zapalenie płuc. Kamprad miał korzenie sięgające zarówno Szwecji, jak i Niemiec – jego ojciec, Feodor Kamprad, urodził się w Cesarstwie Niemieckim, podczas gdy matka, Berta Linnea Matilda Nilsson, była rodowitą Szwedką.

Rodzina i życie prywatne

Rodzina Kampradów posiadała arystokratyczne powiązania w niemieckiej Turyngii. Dziadek Ingvara ze strony ojca, Achim Erdmann Kamprad, pochodził z tej rodziny, jednak jego związek z Franziscą Glatz, kobietą z niższej klasy społecznej, spowodował emigrację pary do Szwecji w 1896 roku. Tragiczny los dotknął rodzinę, gdy dziadek Ingvara popełnił samobójstwo kilka lat po narodzinach jego ojca, pozostawiając farmę Elmtaryd swojej żonie Franzisce. To właśnie na tej farmie, od szóstego roku życia, dorastał Ingvar Kamprad. Jego pierwsze małżeństwo z Kerstin Wadling w 1950 roku zaowocowało adopcją córki Anniki w 1958 roku, jednak związek ten zakończył się rozwodem. Drugi raz Ingvar Kamprad ożenił się w 1963 roku z Margarethą Stennert, z którą doczekał się trzech synów: Petera, Jonasa i Mathiasa. W 1976 roku rodzina Kampradów przeniosła się do Épalinges w Szwajcarii, gdzie Ingvar spędził blisko 40 lat.

Kariera zawodowa i powstanie IKEA

Wczesna przedsiębiorczość

Zdolności biznesowe Ingvara Kamprada ujawniły się już we wczesnym dzieciństwie. Już jako pięciolatek zaczął sprzedawać zapałki, a w wieku siedmiu lat prowadził już handel hurtowy, kupując zapałki w Sztokholmie i sprzedając je na sztuki z zyskiem. W miarę dorastania rozszerzał swój asortyment o ryby, ozdoby choinkowe, nasiona, a później także długopisy i ołówki, co stanowiło preludium do jego przyszłego, globalnego sukcesu.

Założenie firmy IKEA

Przełomowym momentem w życiu Ingvara Kamprada było założenie firmy IKEA w 1943 roku. Mając zaledwie 17 lat, wykorzystał nagrodę pieniężną od ojca, otrzymaną za dobre wyniki w nauce, do rozpoczęcia działalności. Pierwsza siedziba firmy mieściła się przy kuchennym stole jego wuja Ernsta, co symbolizowało skromne początki. Nazwa IKEA jest akronimem utworzonym z inicjałów założyciela (Ingvar Kamprad), nazwy rodzinnej farmy (Elmtaryd) i pobliskiej miejscowości (Agunnaryd). Chociaż firma została założona w 1943 roku, meble pojawiły się w ofercie dopiero w 1948 roku, co okazało się kluczowym zwrotem w jej rozwoju.

Rozwój asortymentu i sprzedaż mebli

Początkowo działalność IKEA opierała się głównie na sprzedaży wysyłkowej. Ingvar Kamprad, kierowany swoją wizją i niezwykłą determinacją, stopniowo rozszerzał asortyment firmy. Wprowadzenie mebli do oferty w 1948 roku okazało się strategicznym posunięciem, które zapoczątkowało transformację IKEA w międzynarodowego giganta handlowego. Firma została oficjalnie uznana za największego sprzedawcę mebli na świecie w 2008 roku, co było ukoronowaniem wieloletnich wysiłków Kamprada.

Globalny sukces i sukcesja

Pod przywództwem Ingvara Kamprada, IKEA przekształciła się z lokalnej inicjatywy w globalne imperium, zmieniając sposób, w jaki miliony ludzi na całym świecie urządzają swoje domy. Jego unikalna wizja biznesowa i strategia pozwoliły na stworzenie marki powszechnie rozpoznawalnej, oferującej funkcjonalne i przystępne cenowo meble. W czerwcu 2013 roku, w wieku 87 lat, Ingvar Kamprad podjął ważną decyzję o rezygnacji z zasiadania w zarządzie Inter IKEA Holding SA, przekazując stery swojego imperium najmłodszemu synowi, Mathiasowi. Był to symboliczny moment, oznaczający początek nowej ery dla firmy, choć jego wpływ i dziedzictwo pozostawały niezmiennie silne.

Majątek i struktura własnościowa

Zawiłości własnościowe i fundacja Stichting INGKA

Struktura własnościowa Ingvara Kamprada i jego firmy była celowo złożona. Ingvar Kamprad przeniósł większość udziałów na fundację Stichting INGKA, zachowując jedynie niewielką bezpośrednią własność. Sam był przewodniczącym holenderskiej fundacji Stichting INGKA Foundation, która stanowiła właściciela INGKA Holding – spółki matki wszystkich sklepów IKEA. Taka struktura miała na celu zapewnienie długoterminowej stabilności i niezależności firmy, a także umożliwienie realizacji celów filantropijnych.

Wahania w rankingach miliarderów

Majątek Ingvara Kamprada budził duże zainteresowanie i podlegał znacznym wahaniom w rankingach najbogatszych ludzi świata. W 2010 roku magazyn Forbes szacował jego majątek na 23 miliardy dolarów, plasując go na 11. miejscu na świecie. Jednak w czerwcu 2015 roku Bloomberg Billionaires Index sklasyfikował go jako 8. najbogatszą osobę na świecie, z majątkiem szacowanym na imponujące 58,7 miliarda dolarów. Warto zaznaczyć, że wycena Forbesa z 2015 roku, opiewająca na 3,5 miliarda dolarów, uwzględniała specyficzną strukturę fundacyjną, podczas gdy szacunki Bloomberga odzwierciedlały realny wpływ finansowy.

Osobiste przekonania i filozofia biznesowa

Legendarna oszczędność i nietypowe nawyki

Mimo ogromnego majątku, Ingvar Kamprad słynął z niezwykłej skromności i oszczędności. Latał klasą ekonomiczną, a jego codziennym środkiem transportu był stary Volvo 240 z 1993 roku. Zachęcał pracowników IKEA do pisania po obu stronach kartki papieru, a jego przyzwyczajenia obejmowały wielokrotne używanie tych samych torebek herbaty oraz zabieranie saszetek z solą i pieprzem z restauracji. Prezenty i papier do pakowania kupował wyłącznie na poświątecznych wyprzedażach. Nawet jako miliardere, często odwiedzał sklepy IKEA, by zjeść tam „tani posiłek”. Pomimo promowania skromności, posiadał willę w Szwajcarii, posiadłość w Szwecji oraz winnicę w Prowansji, a przez kilka lat użytkował również samochód marki Porsche, co stanowiło pewien kontrast z jego wizerunkiem.

Filozofia biznesowa i „Testament sprzedawcy mebli”

Filozofia biznesowa Ingvara Kamprada została szczegółowo opisana w jego manifeście „Testament sprzedawcy mebli” z 1976 roku. Wyjaśniał w nim, że unikanie luksusu jest wyrazem siły firmy, która nie potrzebuje statusowych symboli. Kamprad był również autorem książki „A Testament of a Furniture Dealer”. Jest również współautorem publikacji „Leading by Design: The IKEA Story”, która przybliża historię rozwoju firmy.

Hojny testament i podział spadku

Zgodnie z ostatnią wolą Ingvara Kamprada, jego testament zawierał hojne zapisy. Połowa jego prywatnego majątku została przeznaczona na projekty w Norrland, północnej części Szwecji, mające na celu wsparcie rozwoju regionu i umożliwienie młodym ludziom życia i rozwoju w tym obszarze. Druga połowa majątku została podzielona między jego czwórkę dzieci, co stanowiło wyraz jego troski o przyszłość rodziny i dziedzictwo, które pozostawił.

Kontrowersje i przeszłość Ingvara Kamprada

Przeszłość faszystowska i przeprosiny

W 1994 roku ujawniono, że Ingvar Kamprad w 1942 roku dołączył do pro-faszystowskiego Nowego Ruchu Szwedzkiego (Nysvenska rörelsen). W liście do pracowników IKEA w tym samym roku, Kamprad nazwał swoją przynależność do organizacji faszystowskich „największym błędem swojego życia”, wyrażając głęboki żal i wstyd za swoje młodzieńcze wybory. Podkreślał swój patriotyzm i lojalność wobec Szwecji, jednocześnie tłumacząc swoje wczesne błędy polityczne wpływem babci pochodzącej z Kraju Sudeckiego.

Głębsze powiązania z nazizmem

Książka Elisabeth Åsbrink z 2011 roku rzuciła nowe światło na przeszłość Ingvara Kamprada, sugerując głębsze powiązania z nazizmem. Według publikacji, Kamprad miał aktywnie rekrutować członków do szwedzkiej grupy nazistowskiej Svensk Socialistisk Samling (SSS). W wywiadzie udzielonym w 2010 roku, Kamprad miał określić faszystowskiego lidera Per Engdahla mianem „wielkiego człowieka”, co wywołało kolejne kontrowersje i dyskusje na temat jego poglądów.

Zdrowie Ingvara Kamprada

Problemy z chorobą alkoholową i walka z nałogiem

W trakcie swojej kariery, szczególnie podczas współpracy z producentami mebli w Polsce na wcześniejszym etapie kariery, Ingvar Kamprad zmagał się z problemami z chorobą alkoholową. Według doniesień New York Timesa, radził sobie z nałogiem, stosując regularne „odwyki” trzy razy w roku, co świadczy o determinacji w walce z uzależnieniem.

Ciekawostki i dorobek Ingvara Kamprada

Edukacja i działalność pisarska

Ingvar Kamprad zdobył wykształcenie w Instytucie Handlowym w Göteborgu, gdzie uczęszczał w latach 1943–1945. Jego działalność pisarska obejmuje manifest „A Testament of a Furniture Dealer” z 1976 roku. Jest również współautorem książki „Leading by Design: The IKEA Story”, która pogłębia wiedzę na temat jego wizji i strategii biznesowej.

Nieruchomości i kontrastujące wybory

Choć Ingvar Kamprad promował ideę skromności, jego majątek obejmował również dobra luksusowe. Posiadał willę w Szwajcarii, okazałą posiadłość w Szwecji oraz winnicę w Prowansji. Przez kilka lat użytkował również samochód marki Porsche, co stanowi pewien kontrast w stosunku do jego publicznego wizerunku użytkownika starego Volvo. Te wybory podkreślają złożoność jego osobowości i podejścia do życia.

Powrót do korzeni i dziedzictwo regionalne

Po śmierci żony w 2011 roku, Ingvar Kamprad zdecydował się na powrót do swojej rodzinnej Smalandii, co symbolizuje przywiązanie do korzeni. Jego testament zawierał zapisy wspierające rozwój północnej Szwecji, mające na celu umożliwienie młodym ludziom życia i rozwoju w tym regionie. Ten gest podkreśla jego długofalową wizję i chęć inwestowania w przyszłość swojego kraju. Przekazanie sterów Inter IKEA Group najmłodszemu synowi, Mathiasowi, zapewniło ciągłość jego dziedzictwa, a jego wpływ na świat biznesu pozostaje niezaprzeczalny.

Kluczowe etapy kariery Ingvara Kamprada

• 1943: Założenie firmy IKEA w wieku 17 lat.
• 1948: Wprowadzenie mebli do oferty IKEA.
• 1950: Pierwsze małżeństwo z Kerstin Wadling.
• 1958: Adopcja córki Anniki.
• 1963: Drugie małżeństwo z Margarethą Stennert.
• 1976: Emigracja do Szwajcarii; publikacja manifestu „Testament sprzedawcy mebli”.
• 2008: IKEA oficjalnie największym sprzedawcą mebli na świecie.
• 2011: Śmierć żony, powrót do Smalandii.
• 2013: Rezygnacja z zasiadania w zarządzie Inter IKEA Holding SA.
• 2018: Śmierć w wieku 91 lat.

Rodzina Ingvara Kamprada

Warto wiedzieć: Nazwa IKEA powstała jako akronim od inicjałów założyciela (Ingvar Kamprad), nazwy rodzinnej farmy (Elmtaryd) i pobliskiej parafii Agunnaryd.

Wycena majątku Ingvara Kamprada (wybrane lata)

Warto wiedzieć: Ingvar Kamprad, mimo swojej ogromnej fortuny, słynął z niezwykłej oszczędności, latając klasą ekonomiczną i jeżdżąc starym Volvo 240 z 1993 roku.

Ingvar Kamprad pozostaje postacią symboliczną dla przedsiębiorczości, która udowodniła, że sukces można osiągnąć dzięki połączeniu innowacyjności, ciężkiej pracy i zasad skromności. Jego dziedzictwo w postaci globalnego imperium IKEA nadal kształtuje światowy rynek meblowy, a jego filozofia biznesowa inspiruje kolejne pokolenia przedsiębiorców.

Często Zadawane Pytania (FAQ)

Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Ingvar_Kamprad